02-01-06

NOSTALGIE

De Nieuwjaarsbrief
 
De laatste jaren stond ik er niet meer bij stil.  Maar nu, als kersverse oma, beginnen  nostalgische rituelen, beetje bij beetje, opnieuw door te dringen.
 
Over de "Nieuwjaarsbrief" ontdekte ik van Marc Jacobs, directeur van het Vlaams Centrum voor Volkscultuur, 't volgende.
 
De eerste Nieuwjaarsbrief in Vlaanderen stamt uit de 16e eeuw en werd toevallig bewaard door de Antwerpse drukker Jan Moretus, schoonzoon van Christoffel Plantijn.
Nieuwjaarsbrieven werden vooral geschreven omdat mensen (niet alleen kinderen dus) graag geschenken wilden zoals voedsel, drank of geld.
Het moet ook met de hand geschreven omdat men zich de moeite moet doen een geschenk in ontvangst te nemen.
 
Opvallende bemerking is dat dit een typisch Vlaamse traditie is, want in andere landen kent men geen Nieuwjaarsbrief.
 
Pas in de 19e eeuw werd een Nieuwjaarsbrief ook door kinderen geschreven, vooral in de scholen om de ongeletterdheid tegen te gaan en om kinderen te leren spreken in en voor een groep.
 
Hierbij mijn eigen bemerking : ik vond dat opzeggen of aflezen van zo'n Nieuwjaarsbrief enorm beangstigend want daar zaten je moeder, je vader, oma, opa en soms ook nog eens tante(s) en hoewel je zo'n brief rats van buiten had geleerd, dan nog versprak je je hier of daar en stond je met een rode kop als Piet Snot om vervolgens, dankbaar en door de knieën knikkend, eerst het commentaar en daarna het geld in ontvangst te nemen.
 
Na de Tweede Wereldoorlog kwamen meer commerciële nieuwjaarsbrieven, de afbeeldingen werden kinderlijker en de teksten gewoon vlotter en korter.  Vanaf de jaren '70 had men ook door dat een kind die lange volzinnen amper kon lezen.
 
Volgens Marc Jacobs zou de Nieuwjaarsbrief moeten blijven bestaan, alleen al om de agressie tegen te gaan.
Volgens hem kan je, als je iets wil, het gewoon schrijven of zeggen in een beleefde boodschap, liever dan iets uit te vechten.
 
't Is hoe je 't bekijkt natuurlijk, want persoonlijk vind ik de teksten van Nieuwjaarsbrieven zo zeemzoet dat het eerder naar "slijmen" dan naar "vragen"ruikt.
 
Een interessante website over twee verwoede verzamelaars van Nieuwjaarsbrieven vindt men op :
www.nieuwjaarsbrieven.be
 
 
 
 
 
 





15:39 Gepost door Iris | Permalink | Commentaren (2) |  Facebook |

Commentaren

Bedankt voor je bezoekje, en neen, diene kadee op gent-blogt, dat moet iemand anders zijn, ik had een patent op mijne blognaam moeten nemen, verdorie.

Gepost door: den dwarsligger | 02-01-06

Het paarse delirium Nou zeg, ik zie dat je op de algemene bladzijde van 'Blog je mee" staat met een mooie foto uit Gent.
Hierbij alsnog mijn beste wensen voor 2006.

Gepost door: G.U.Y. | 04-01-06

De commentaren zijn gesloten.