01-03-06

LITERATUUR

Nooit geweten dat het verhaal over Frankenstein uit een vrouwenbrein is ontsproten.

De roman Frankenstein of de Moderne Prometheus, waarop de latere film(s) is (zijn) gebaseerd is een klassieke griezelroman, vol hoge emoties, geschreven door Mary Shelley (1797-1851), toen ze amper 19 jaar oud was.

Mary was de dochter van de feministe Mary Wollstonecraft en de 33 jaar jongere vrouw van de beroemde Engelse dichter Percy Bysshe Shelley.

http://nl.wikipedia.org/wiki/Percy_Bysshe_Shelley

Ontstaan

In 1816 brachten Mary Godwin en haar latere echtgenoot, de dichter Percy Bysshe Shelley, een bezoek aan Lord Byron in Zwitserland. Na het lezen van een bloemlezing van Duitse spookverhalen daagde Byron zijn vrienden, waaronder ook zijn arts Polidori, uit om ieder een eigen verhaal te schrijven. Alleen Polidori slaagde erin een afgerond verhaal te bedenken. Mary deed wel een idee op, waarmee de basis voor 'Frankenstein' werd gelegd. Byron zelf schreef een fragment gebaseerd op de vampierverhalen die hij tijdens zijn reizen door de Balkan had gehoord. Polidori gebruikte dit fragment om de roman The Vampyre te schrijven (1819), die als inspiratie gold voor alle daaropvolgende vampierverhalen.

Shelleys bronnen

De landschapsbeschrijvingen (van haar vader) en de visie op de opvoeding (van haar moeder, Mary Wollstonecraft, meer bepaald The Vindication of the Rights of Women) mogen dan niet van haar zijn, de essentie, ontstaan uit een droom, wel.

The Vindication handelde over de huiselijke sfeer: de obsessie van mannen om te wedijveren en naam te maken (zoals de jonge Frankenstein) en het belang van een humane zorgzame opvoeding die bij het individu past. 'Een groot deel van de ellende die in afschuwelijke gedaanten over de wereld rondwaart', schreef Wollstonecraft, 'is voortgekomen uit nalatigheid van ouders'. Het schepsel van Frankenstein had een heel slechte start: een moederloos kind, een egoïstische vader, en van toen af ging het alleen nog bergaf.

Ook de werken van Jean-Jacques Rousseau werden bij het schrijven betrokken. Rousseaus Emile ou l'Education stelt dat je slecht wordt als de maatschappij je slecht behandelt. De ellende verandert iemand in een demon, hij moet niet zozeer lelijk zijn om aan te zien maar kan lelijk worden van binnen.

En het monster van Frankenstein krijgt zijn opvoeding door het turen door de wand van een plattelandshuisje en het zien van het wel en wee van een gelukkige familie. Leren op afstand is het beste waarop hij kan hopen in die omstandigheden. Wanneer hij aan hun lot overgelaten boeken vindt, leest hij ze meteen uit, en kan niet ophouden over ze te spreken, maar helaas, niemand luistert.

Onder de boeken bevinden zich : Die Leiden des jungen Werther van Goethe (de romantische jongeman die zich onbegrepen voelt door de maatschapij en eindigt in zelfdoding), Plutarchus' Parallelle Levens (een stoomcursus in de oorsprong van de politiek) en bovenal John Miltons Paradise Lost (dat het schepsel aanmoedigt om zich te gaan identificeren met Adam, de eerste mens, en Satan, de gevallen engel).

Zowel Milton ('Verzocht ik u mij uit de duisternis te halen?') als het vers van Coleridge The Rime of the Ancient Mariner (1789) maar ook de talrijke briljante fragmenten van Shelley maken van dit boek een aangrijpende schets van de eenzaamheid van de verbanning door een liefdeloze wereld.

Films

Het boek is diverse keren verfilmd. Beroemd is de vertolking van het monster door Boris Karloff. http://nl.wikipedia.org/wiki/Boris_Karloff

De eerste film werd gemaakt in 1910. De klassieker met Boris Karloff werd gemaakt in 1931 onder regie van James Whale. Hij maakte ook het vervolg: Bride of Frankenstein. Er zijn ook parodieën op deze films gemaakt, zoals de komedie Young Frankenstein van regisseur Mel Brooks uit 1974, met o.a. Gene Wilder en Marty Feldman.

In 1994 heeft Kenneth Brannagh zijn versie van Mary Shelleys Frankenstein gemaakt dat misschien nog het best aanleunt bij de oorspronkelijke roman.

http://www.imdb.com/name/nm0000110/

Hoe in een mooi kopje van dit groen blaadje zich horrorspinsels nestelden of ook hoe de vrouw in vorige eeuwen haar zielenroerselen het daglicht niet mochten zien en waarop nadien eeuwenlang dankbaar werd verder geborduurd.  Bij deze is  het vrouwelijk talent van weleer een beetje in ere hersteld en zijn we alweer een weetje rijker.

17:07 Gepost door Iris | Permalink | Commentaren (2) |  Facebook |

Commentaren

? 33 jaar jongere vrouw ? bij mijn weten is hij maar 35 jaar oud geworden...

ben een fan trouwens, shelly, byron en keats...........! my kind of poetry..

greets

Gepost door: anima-negra | 02-03-06

Nu je het zegt.... heb eens nagecheckt en inderdaad, er klopt iets niet met dat leeftijdverschil. Ofwel begreep ik het verkeerd en was haar moeder gehuwd met een veel oudere man, zie de beschrijving :
http://nl.wikipedia.org/wiki/Mary_Shelley
bedankt voor je reactie en de tip
Iris

Gepost door: Iris | 02-03-06

De commentaren zijn gesloten.